پرش به محتوا

وقایع اتفاقیه/شماره ۱/احوالات متفرقه

از سورسکال
روزنامه وقایع اتفاقیه شماره ۱ (۱۲۶۷ قمری) از حکومت قاجار
۵ ربیع‌الثانی ۱۲۶۷ق - شماره ۱
احوالات متفرقه

احوالات متفرقه

مدتی است که در ممکلت (متن ناخوانا) نیکی دنیای شمالی، طلای زیاد میجویند و اتفاق افتاده است که روزی ده مثقال و بیست مثقال طلا یکنفر یافته است و گاهی هم (متن ناخوانا) طلا بوزن نیم من جسته‌اند و بطمع این طلا مردم از کل (متن ناخوانا) بآنجا رفته‌اند بعضی صاحب چیز شده و مراجعت کرده‌اند و بعضی هم از بدی آب و هوا و سختی آنجا تلف شده‌ند و این ولایت بسیار آباد شده و درین مدت که دو سال و نیم میشود دو شهر بزرگ ساخته‌اند و جائیکه بیابان خشک بود حالا پر از جمعیت است و این طلاها را اکثر در میان خاک رودخانها یافته‌اند بیرون میآورند و میشورند و در میانش خاک طلا یافت میشود. حال میگویند که در آن سمت کوهی است که کوه طلا مینامند اما نزدیکهای آن کوه چنان بد آب و هواست که توقف در انجا بسیار مشکل است. در آن نزدیکی علف نیست مگر بعضی از گیاهای بیمصرف و مارهای گزنده مقاتل در انجا چنان فراوان است که تردد در آنجا نمیتوان کرد مگر به تشویش تا چهار فرسخ اطراف آن کوه آیی که بتوانند (متن ناخوانا) هر چه آب که در انجا هست آب معدن است و سمیت دارد و اکثر این کوه سنگ سیاه است و در میان این سنگها طلای خالص پیدا میشود و شخصی که آنجا رفته و برگشته است میگوید که در میان هر سیصد مثقال سنگ، یکمثقال طلا بیرون میاید و غیر از طلای میان سنگ، میان خاک هم یافت میشود (متن ناخوانا) مثل
خاک و هم بدرشتی دکمه. این شخص با دو نفر از اهل ولایت که همراه بودند چهارساعت در آنجا کار کرده‌اند و در چهار ساعت شصت و پنج مثقال طلای خالص جستند. گمان دارند که این مملکت که خاک طلا دارد، دویست فرسخ طول دارد و این کوه که طلا دارد از سمت کلی فارنیا یکصد و بیست پنج فرسخ دور است اما کسی که میخواهد از کلی فارنیا بآنجا برود باید دویست و پنجاه فرسخ راه برود و چونکه براه راست نمیتوان رفت باید دور برند.


کشتی بزرگ دولت فرانسه که در شهر برست بود یکد و هشت عراده توپ در میانش بود یکنفر از توپچیان فشنگ آتش‌بازی درست میکرد ناگاه باروطی که در آنجا بود آتش گرفت و خود آن توپچی و هشت نفر دیگر که نزدیک او بودند آتش گرفته هلاک شدند و ده دوازده نفر هم از صحنه پاره زخم‌دار شدند.

درین روزها در دریاهای اطراف مملکت انگلیس و فرانسه طوفان زیاد شده و بسیار ضرر بکشتیها خورده است. از جمله یک کشتی در سمت مغرب ولایت انگلیس سنگ خورده و غرق شد و مال‌التجاره که در آن بود سی چنج‌هزار پوند انگلیس بود که هفتاد و هفت هزار تومان پول ایران باشد و همه تلف شد و کشتی دیگر نیز در آنسمت بود که در میان آن پانصد نفر از رعایای انگلیس بودند که میخواستند به (متن ناخوانا) دنیا بروند در همان نزدیکی بریگ نشست. کشیکچیان که در اطراف دریا بودند و دیدند کشتی بریگ نشست و میخواهد غرق بشود (متن ناخوانا) براه انداختند و بزور پارو زدند و نزدیک بکشتی مزبور رفتند و هر چه آدم در کشتی بود بسلامت بیرون آوردند.


یک کشتی دیگر که نام او غزال بود نزدیک (متن ناخوانا) رودخانه طمس در شبی که طوفان زیاد شده بود بریگ نشست چنان غرق شد که از کشتی و آدمهای او هیچ یک نشانی پیدا نشد مگر پارچه‌های تخته کشتی و بعضی از کاغذهای که بروی آب متفرق شده بود و امواج بکناره آورده بود. بعد از چند روز دیگر (متن ناخوانا) معلوم کردند که کشتی مزبور است که در تابستان گذشته از ممکلت استرالیا روانه شده بود که بولایت انگلیس مراجعت نماید و در طوفان دریا در کنار مملکت انگلیس بریگ نشسته غرق شده است.


شخصی از اهل فرانسه از (متن ناخوانا) می‌آمد که با (متن ناخوانا) که باسلامبول رسید میخواست که بکشتی سوار شده از راه دریا (متن ناخوانا) برود اتفاقا در آن روز طوفان شدید شده و کشتیها بیکدیگر خورده و بسیاری از (متن ناخوانا) کوچک که نزدیک بکشتیها بودند بجهة تلاطم امواج (متن ناخوانا) شدند (متن ناخوانا) درین بین (متن ناخوانا) رسید که سوار کشتی بزرگ شود. کم مانده بود که بدریا بیفتد (متن ناخوانا) که هزار و ششصد تومان پول در میانش بود از ترس از دستش بدریا افتاد (متن ناخوانا) نبردبان چسبید بعد از آن غواص غواص بمیان آب انداختند که شاید کیسه پول را بیرون بیاورد و غواص رفته و کسیه را پیدا نکرد ولکن تو بهای بسیار از رنج در ته آب دید و حالا بنا گذاشته‌اند که روزها ازین توبها بیرون می‌آوردند و به توپخانه میبرند و کسی نمیداند که در چه ایام
دین تو بها بدریا افتاده‌اند مگر اینقدر میدانند که صد و بیست سال قبل ازین کشتی جنگی عثمانلو در آنجا غرق شده است. گمان میکنند که این تو بها که حالا پیدا شده است از کشتی مزبور بوده.

در یکی از روزنامهای فرانسه که در شهر (متن ناخوانا) چاپ زده‌اند نوشته‌اند که شخصی است چوپان نزدیک بآن شهر که یکصد و چهار سال عمر دارد. پسری دارد هشتاد ساله و آنهم پسری دارد چهل ساله و آن چهل ساله هم دختری دارد بیست پنجساله و دختر مزبور چهار سال قبل ازین شوهر کرده و حالا طفلی دارد سه ساله و این پنج پشت همه با کمال توانایی و صحت بدن میباشند و آنکه صد و چهار سال دارد مانند مزدور و رعیت کارکن روزی چهار مرتبه غذا میخورد و گاهی که سن خود را فراموش میکند با دخترهای جوان خوشگل آن اطراف مزاح و شوخی مینماید و جای خنده است وقتی که از پسر هشتاد ساله خود متغیر میشود و میگوید ای پسر تو جاهلی و عقلت ناقص است، هنوز کامل نشده، ساکت باش.



فی یوم جمعه پنجم شهر ربیع‌الثانی سنه ۱۲۶۷