در حال ویرایش برگه:Meftah ol zafar-02-08.pdf/۶

{{ستون‌ها
|تعداد=3
|فاصله=12px
|خط عمودی=
|ستون۱=
نمره هشتم

|ستون۲=
{{و|مفتاح الظفر}}
|ستون۳=
{{چپ‌چین}}۱۱۸{{پایان}}
}}
{{خط افقی}}
{{ستون‌ها
|تعداد=2
|فاصله=12px
|خط عمودی=بله
|ستون۱=
{{و|'''(حرکت زمین از روی شرع و هیئت)'''}}
از جمله آیات فرقانی که دلالت قوی بر حرکت زمین دارد در سوره مبارکه [[w:سوره فرقان|فرقان]] است الم تر الی ربک کیف مدذ الظل و لو شاء لجعله ساکنا، بعضی از مفسران بموجب عبارت ذیل و یا بعارتیکه در معنی مرادف با اوست نیز تفسیر نموده‌اند درین مقام با بطریق اشاره ذکر میکنیم که اگر کسی طالب باشد رجوع بکتب تفاسیر شیعه و سنی نموده علی التفصیل ملاحظه فرماید در تفسیر منهج الصادقین که از تفاسیر معتبره شیعه و بزربان فارسی و محل وثوق علمای اعلام است پس از تفاسیر چند و معانی و تاویلات عدیده مینویسد که (وجهی دیگر در معنی آیه آنست که نمیبینی که خدای تو چگونه بکشید سایه را در وقتیکه بنا کرد آسمان را همچه قبه بدون نیرو کشید زمین را در تحت آن پس این قبه سایه خود را بر زمین افکند و اگر خدا خواستی او را ساکن گردانیدی تا هم برآن حالت ماندی تا جایئیکه میفرماید که نزد بعضی مراد طل زمین است و در همان تفسیر در همان مقام مینویسد که شاید شهر قبضناه قبضا یسیرا که راجع بآن آیه است مراد از قیامت باشد) با اینکه ذهن علمای اعلام طاب الله ثراهم درین مسئله جدید القبوت ابدا متوجه حرکت زمین نبود و چون بعضی از آیات فرقانی صراحة دلالت بر حرکت ارض میفرماید بطریق اشاره بیان فرموده‌اند باری اگر معنی ظل را زمین بگیریم دو معنی استنباط خواهد شد، یکی مد بمعنی بسط و دیگری مد بمعنی کشیدن که حرکت باشد.

|ستون۲=
{{ناخوانا}} که آیا نمیبینی خداوند تبارک و تعالی چگ.نه بسط داده زمین را درین مقام بسط بدین واسطه صحیح نمی‌آید که لوشاء لجعله ساکنا دال است بر کشیدن یعنی حرکت ضد سکون پس معنی آیه شریفه این میتواند شد که آیا نمی‌بینی که خداوند تبارک و تعالی چگونه زمین را میکشد و در حرکت میدارد و اگر خواست خداوند بود هر آینه ساکن میکرد زمین را ثم جعلنا الشمس دلیلا بعد از آن قرار داد خداوند آفتاب را راه‌نمای حرکت او چون حرکت کره ارض از روی نظام شمسی بکرد آفتاب است یعنی قوه جذب آفتاب را خداوند علت حرکت او قرار داد تا بگرد کره شمس بگردد بعداز آن میفرماید ثم قبضناه قبضا یسیرا بموجب بسیاری از تفاسیر این آیه مبارکه کنایه بقیامت است یعنی روز قیامت حرکت زمین را در کمال سهولت قبض میکنیم چون حرکت زمین بواسطه جذب کره آفتابست و بموجب آیات صحیحه روز قیام کوه و زمین مثل چنبه زده شده در هوا ننمودار خواهد بود و میتوان گفت که از قبض هم سلب قوه جاذبه آفتاب مرادست که پیش قدرت الهی دشوار نیست و اگر معنی کیف مد الظل را کشیدن و حرکت سایه زمین بگیریم و زمین را محذوف تصور کنیم نیز مطابق با هیئت است اگر چه ظل تابع ذی‌ظل است یعنی بدون تحرک ذی‌ظل ظل متحرک نخواهد شد بعد از آنیکه ظل را ما متحرک بگوئیم دلالت کافی بر حرکت ذی‌ظل خواهد کرد بلکه بسط کلام مورث حشو است (باقیدارو)
}}